Affichage des articles dont le libellé est revirada IEO. Afficher tous les articles
Affichage des articles dont le libellé est revirada IEO. Afficher tous les articles

dimanche 30 novembre 2008

Que ten la lenga ten la clau.


Una revirada polida d'un autor espanhòl plan conegut , Juliò Llammazares, que descriu la mòrt lenta dels païses montanhòls.
Poira se debanar endacòm, dins Pirenèus, Roèrgue, Montanha Negra, Gevaudan, Cantal, Lemosin, Auvernha. Lenga d'oc bèla e pro fòrta per tradusir tant d'autors estrangièrs dels bons?

La républica o la debuta de la fin

E d'aquel costat de las tèrmièras, quant son los vilatges aroïnats , ont ne demora pas gaire mai, qu'un boriaire, e ont, nos trobem susprès de devinhar encara lo cloquièr vièlh d'una gleisa, mitat debordelat. E encara mai espantat, d'aprendre, qu'aquelses masasses comptavan d'unes còps, mai de dos cents estajants.
E que la guèrra de 1914 1918 sanhèt complètament. Puèi lo centralisme parisenc , amai l'envèja de viure ambe lo "progrès" e encara, d'escapar al pes, de las costumas e autras autoritats, o a un trabalh penecos.
Que J Bodon ne'n parlèt tant plan d'aquèsta mòrt lenta, e, cossi los darrièrs estajants finissan per venir calucs, estranhs, estrangièrs dins lor solesa, e per s'ensauvatgir complètament. Cossi lutjan per viure sus la tèrra dels aujòls.
Levat que l'èrsa finala s'anonça ara , ambe la clavadura prevista , de las darrièras usinas, mas tanben de totes los services publics , de las vilas pichonas e mejanas , ont d'unes creguèron de s'aparar, e, ont foguèt tant agradabla de viure, e que van lèu revertar a de vilas mòrtas , coma aquelses vilatjons embartassats .
Aital l'istòria, e la mòrt del pòbles vincits, que mancan jamai de venir un jorn, ambe çò que tenon de mai car e qu'an oblidat de sonhar : lor lenga, lor cultura.
Ne seriam gaire ben al darrièr badalh?
Los grands quitèron la tèrra, montanha e campèstre, per las vilas, e los vilatjons ont, encara dins Occitania , capitèron de servar sas raiças.
Auèi ambe lo grand fracatge anonciat , es pas pus question de viure al païs , deman , que l'estat françès se'n chauta.
Lor mostrarà l'Euròpa , veire lo monde, als joves que cercaran de trabalh .
La marèa se tira. Las masquètas tomban. Sens jamai quitar de negar l'existençia d'un païs ; que quichèt coma una iranja ; (darrièr exemple: lo finançament del TGV) Paris dis clarament : demerdatz vos.
Los òmes politics occitans auran lo coratge de l'ausir? e de prendre la destinada entre sas mans?